Czy będziemy szyć ubrania dla robotów? Czyli kilka słów o funkcjonalności etui ochronnego dla maszyn

Jensen Huang, współzałożyciel i prezes Nvidii, podobno prognozuje, że w przyszłości pojawi się zapotrzebowanie na ubrania dla robotów¹. Być może ta wizja kojarzy się z ekstrawagancją przyszłych użytkowników takich urządzeń. Moim zdaniem praca osób, tworzących ubrania dla tego typu maszyn jako etui ochronnego, będzie miała bardziej praktyczne aspekty, niż mogłoby się wydawać. Ubrania-etui dla robotów zwiększą ich funkcjonalność, a personalizacja może być równie istotna dla użytkowników. Doskonale wiemy bowiem, że ludzie już teraz na różne sposoby ozdabiają swoje samochody, smartfony i laptopy. Kupują również etui ochronne na telefony, kierując się swoimi preferencjami estetycznymi.

Szycie ubrań dla robotów to temat kojarzący się z science fiction, a krawiec pobierający miarę z maszyny może przywoływać na myśl kolejne nierealistyczne, futurystyczne obrazy. Jednocześnie ubrania dla robotów to bardzo funkcjonalna kwestia. Potencjalne mody czy trendy w tym zakresie to sprawa wtórna względem praktyki codziennego korzystania z tego typu urządzeń. 

Rozróżnienie robota z pewnością będzie możliwe na podstawie rozwiązań technicznych – aplikacja śledząca położenie robota, różnego rodzaju parowanie pilotów lub aplikacji z maszyną i wymuszanie wydania dźwięku lub podania miejsca położenia. Jednocześnie ubranie-etui, obok kwestii ochronnych, może stać się sposobem na personalizację maszyny.

Dlaczego etui ochronne dla robota można nazwać ubraniem?

Warto wskazać, że u ludzi roboty humanoidalne, przez swoje zbliżenie do wyglądu człowieka, powodują pewne reakcje. Konrad Maj, Paulina Grzybowicz, Wiktoria Laura Drela i Michał Olszanowski wskazali, że antropomorfizujące nazwy, dotyczące robotów, powodują, że ludzie częściej traktują elementy tego typu maszyny w sposób zbliżony do ludzkiego ciała. Zdaniem badaczy to nazwa, nawiązująca do anatomii człowieka, jest istotnym czynnikiem kształtującym reakcje². Sami badacze inspirowali się badaniami, które wskazywały, że humanoidalny charakter robotów wpływa na postrzeganie elementów maszyny przez ludzi³. 

W efekcie traktowanie etui dla robotów jako garderoby może okazać się dość intuicyjne, biorąc pod uwagę tendencje do antropomorfizacji maszyn. Urządzenia przypominające budową zwierzęta czy ludzi mogą przywoływać w użytkownikach skojarzenia z ubraniem. Można powiedzieć, że w wyniku tendencji językowej „etui” pasuje do smartfonów, a pojęcie „ubranie” bardziej odpowiada temu, jak etui będzie postrzegane w przypadku robotów humanoidalnych lub przypominających zwierzęta.

Funkcjonalności ubrania-etui na robota

Dzisiejsze ograniczenia technologii nie zmieniają faktu, że humanoidalne roboty lub bardziej skomplikowane konstrukcyjnie maszyny w przyszłości mogą być popularne w naszych domach i funkcjonować w nich bez nadzoru lub z bardziej ograniczonym nadzorem człowieka. Tym samym ubranie dla robotów jako rodzaj etui z pewnością będzie funkcjonalnym rozwiązaniem. Chodzi tutaj przede wszystkim o:

• zabezpieczanie użytkowników, osób postronnych oraz zwierząt przed urazami;
• zabezpieczanie własności użytkowników oraz osób postronnych przed uszkodzeniem;
• zabezpieczenie samego robota;
• zwiększenie komfortu użytkowania;
• rozszerzenie funkcjonalności robota;
• personalizację sprzętu masowego.

Roboty w domu to wyzwanie

Jasno chcę podkreślić, że skonstruowanie robotów, które faktycznie mogą nam towarzyszyć przez cały dzień w różnych okolicznościach, jest wyzwaniem. Przede wszystkim istotne są kwestie szeroko rozumianego bezpieczeństwa – potencjalne urazy, zniszczenia, ale również bezpieczeństwo oprogramowania. Wszystkie te aspekty powodują, że obecnie roboty bardziej zaawansowane tworzone są z myślą o miejscach pracy, gdzie możliwie jest właściwe zaplanowanie współpracy ludzi z maszynami, tworzenie odpowiednich procedur oraz regulaminów, które obligują pracowników do przestrzegania zasad BHP, a niekiedy rozdzielnie zadań. 

Roboty, które pojawiają się w domach, są projektowane z myślą o właściwym zabezpieczeniu poprzez obudowę oraz posiadają rozwiązania techniczne minimalizujące ryzyko urazów lub uszkodzeń, m.in. różne systemy amortyzujące w przypadku zderzenia z przeszkodą. Często pracują w sposób ciągły w pomieszczeniach, więc przyjmują temperaturę otoczenia, zakładając, że się nie przegrzewają. W efekcie korzystanie z nich jest dość proste dla użytkowników, część nie wymaga też bardzo częstej interakcji. Poza tym są one dużo lżejsze niż obecne roboty humanoidalne lub przypominające zwierzęta. 

Jak wiemy, roboty w domach mają liczne ograniczenia w zakresie funkcjonalności i są tworzone z myślą o określonym zakresie zadań. Pomimo tego już teraz użytkownicy coraz częściej zastanawiają się nad samym bezpieczeństwem oprogramowania urządzeń, takich jak autonomiczne odkurzacze, w szczególności w kontekście tych modeli, które obok czujników i systemów optycznych LiDAR wykorzystują również kamery. Działanie takich robotów nadal wymaga też pewnego rodzaju nadzoru człowieka. Ktoś może uznać, że przecież odkurzacz automatyczny sprząta sam, jednak zgodnie z narzuconym harmonogramem lub wezwaniem ze strony człowieka. Trochę inaczej sprawa przedstawiałaby się, gdyby odkurzacz całkowicie sam miał decydować, czy należy posprzątać w danym momencie, w jakim miejscu, a od czasu do czasu wybierał się samodzielnie na przejażdżkę po domu, aby sprawdzić, czy czasami komuś nie upadły okruszki na podłogę. I do tego jeszcze posiadał LLM, komentujący przyzwyczajenia domowników w trakcie sprzątania: „Zawsze wam powtarzam, żebyście nie kładli tych butów w tym miejscu, teraz mam problem, żeby je ominąć przy odkurzaniu”.

Bardziej zaawansowane konstrukcyjnie roboty, przygotowane do wykonywania precyzyjnych ruchów posiadają liczne punkty zagięć, zbliżone do stawów w ludzkim ciele czy inspirowane zwierzętami. Maszyny te wykonane z tworzywa lub metalu nie są jednak pokryte skórą utrzymująca stałą temperaturę. Oczywiście możemy teraz zakładać, że roboty w przyszłości będą obudowane czymś w rodzaju skóry, jednak to zdecydowanie bardzo odległa wizja. Na ten moment wydaje się, że pokrycie robota tkaniną będzie o wiele prostsze, bardziej dostępne, a może znacząco zmniejszyć ryzyko potencjalnego niemiłego kontaktu z urządzeniem.

Ubranie-etui jako rozszerzenie funkcjonalności robota

Ubranie dla maszyny może też rozszerzać jej funkcjonalność. Trochę jak torby dedykowane na bagażniki rowerów, do których można schować różne przedmioty. Plecak dla robota to nie tyle garderoba, co zwykłe zwiększenie funkcjonalności maszyny, która w ten sposób może przetransportować określone rzeczy z punktu A do punktu B. Można to przyrównać do etui na tablet, które ma wbudowaną klawiaturę i specjalny stojak, by zmienić urządzenie w mały komputer. Ubranie-etui w takiej sytuacji to akcesorium idealne do upsellingu oraz cross-sellingu, pozwalające na poszerzenie funkcjonalności produktu.

Może to również mieć znaczenie w przypadku robotów wykorzystywanych podczas promocji. Maszyny w koszulkach z logo mogą transportować w torbach ulotki reklamowe czy próbki produktów. To połączenie funkcjonalności z designem związanym z marką.

Ubranie-etui dla robota jako osłona miejsc problematycznych dla użytkownika

Kwestia potencjalnego niebezpieczeństwa i narażenia na urazy w przypadku kontaktu człowieka z robotem to nie tylko aspekt samego działania urządzenia, które może reagować z opóźnieniem na sytuacje niebezpieczne. To również problematyka samego zachowania użytkowników. Mniej doświadczone osoby (w tym młodsze dzieci) mogą nieświadomie wchodzić w interakcje z maszyną, które nie będą zgodne z zasadami bezpieczeństwa pracy z tego typu urządzeniami. Trudno też oczekiwać znajomości zasad BHP od zwierząt domowych. Doskonale znamy motyw uderzenia o ostre kanty mebli, który pojawia się w wielu wpisach w mediach społecznościowych. Statyczne przedmioty jednak nie wykonują w takich sytuacjach żadnego ruchu. Natomiast robot może wykonać ruch zmierzający do minimalizacji ryzyka kolizji, co zakończy się niefortunnie. 

Oczywiście możemy uznać, że do robotów nie należy się zbliżać, ale gdyby w przyszłości powszechnie miały trafić do domów, to raczej szansa na uniknięcie kontaktu z człowiekiem czy zwierzętami towarzyszącymi będzie niska. Podobnie, jak można uderzyć się o szafkę, będzie można nabić sobie siniaki o robota. Skracając, taki robot musi być przygotowany na kontakt z ludźmi, w tym z osobami o mniejszym doświadczeniu oraz przewidywalności zachowania jak młodsze dzieci. Jeżeli nie będziemy w stanie skonstruować tak bezpiecznych maszyn, to pozostaną one w halach produkcyjnych czy logistycznych, gdzie istnieje możliwość właściwego zaplanowania lub oddzielenia pracy ludzi od działania robotów. Etui ochronne w postaci ubrania może zwiększać bezpieczeństwo w przypadku błędu i niefortunnej interakcji z urządzeniem, zabezpieczając w pewnym zakresie miejsca największego narażenia na potencjalne urazy. 

Ubranie-etui a zimne lub zbyt rozgrzane tworzywo, metal robota

Kolejnym aspektem jest narażenie robota na mocne promieniowanie słoneczne lub niskie temperatury. Nie trzeba nikomu tłumaczyć, jak trudno złapać kierownicę w samochodzie, gdy przez szybę zbyt mocno nagrzeje się od słońca. Robot w zależności od tworzywa, z którego będzie wykonany, może nagrzewać się lub ochładzać nieco szybciej lub wolniej, jednak nadal narażony będzie na zmiany temperatury w wyniku otoczenia oraz promieniowania słonecznego. Dodatkowo samo urządzenie może generować pewne ilości ciepła w wyniku własnej pracy, podobnie jak znane wszystkim smartfony, co wymaga rozwiązań konstrukcyjnych. W pewnym stopniu tkaniny jako rodzaj etui ochronnego mogą pozwolić na utrzymanie większego komfortu użytkowania robotów. Tego typu ubrania mogą minimalizować ryzyko zbyt mocnego przegrzania lub schłodzenia, które może doprowadzić do uszkodzenia przedmiotów w domu lub dyskomfortu ludzi i zwierząt, a także zmniejszać żywotność samego urządzenia. 

Warto podkreślić, że zespoły konstruujące takie ubrania-etui musiałyby mieć wiedzę na temat funkcjonalności robotów i korzystać nie tylko ze zwykłych materiałów, a wielowarstwowych rozwiązań. Zadaniem ubrania-etui dla maszyn byłaby właściwa wentylacja urządzenia, chłodzenie lub podtrzymywanie temperatury, ochrona przed zimnem i gorącem.

Ubrania dla robotów jako etui ochronne na urządzenie

Wahania temperatur to również temat zabezpieczenia samego urządzenia. Sprzęt powinien być przystosowany do pracy w różnych zakresach temperatur, a informacja tego typu powinna zostać podana przez producenta. Można jednak przypuszczać, że właściwie zaprojektowane etui-ubranie może wydłużyć żywotność urządzenia.

Tym samym nie tylko kwestie ochrony użytkowników, ale także samej maszyny wydają się dość istotne. Odporność na potencjalne uszkodzenia z pewnością można planować na etapie projektowania i konstruowania urządzenia. Jednocześnie część śladów użytkowania będzie z pewnością widoczna nawet przy świetnie zaprojektowanym rozwiązaniu. No może ten automatyczny odkurzacz poniżej faktycznie odkurzał w ciężkich warunkach dla siebie, jednak nikt nie powiedział, że robot humanoidalny lub przypominający zwierzę będzie pracować tylko w idealnych warunkach.

Ubrania dla robotów jako etui zabezpieczające inne sprzęty oraz dom

Ubranie dla robotów powinno również zabezpieczać własność użytkownika oraz osób postronnych. Wyobraźmy sobie, jak wyglądałaby podłoga, po której porusza się robot z właściwym zabezpieczeniem kończyn, jednak od czasu do czasu zdarza mu się przewrócić niezabezpieczonymi częściami. Oczywiście, dużo ważniejszym problemem jest to, że robot mógłby przewrócić się na dziecko, a znaczna część z tych maszyn waży sporo. Nie ma co ukrywać, że stworzenie robota bezpiecznego w domowym użytkowaniu jest sporym wyzwaniem.

W takim razie wyobraźmy sobie robota, który się nie przewraca, jest stabilny, ale tworzywem lub metalem od czasu do czasu przeciera nasze blaty i drewniane meble. Już wyobrażam sobie dźwięk metalu przejeżdżającego po powierzchni lustra. W takim wypadku ubranie-etui to sposób na zabezpieczenie powierzchni przed zarysowaniem czy uszkodzeniem przez maszynę. To oczywiście przy założeniu, że robot nie posiada dedykowanych akcesoriów lub materiałów, ponieważ nic nie stoi na przeszkodzie, żeby robot zwyczajnie nie mógł porysować powierzchni czy zapewnić domownikom koncertu na lustrze, a także posiadał wymienne części.

Dla zobrazowania problemu wrzucam poniżej filmik prezentujący Spota od Boston Dynamics, który waży prawie 34 kilogramy. Możliwości robota wyglądają imponująco, ale też jego zadaniem nie jest dbanie o podłogę w domu. Ta natomiast w wielu mieszkaniach wymaga zabezpieczenia przed kółkami biurowych krzeseł obrotowych.

Krawiec szyjący ubrania dla robota jako konstruktor bezpiecznego etui

Obecnie obok typowych funkcji ochronnych etui na urządzenia mają pewne walory estetyczne. Użytkownicy, kupujący etui na smartfony, często wybierają je, kierując się swoimi preferencjami w zakresie koloru, grafiki oraz konstrukcji takich produktów. Możemy przypuszczać, że również w przypadku ubrania-etui na robota wielu będzie skłonnych wybierać takie rozwiązania, które spotykają się z ich preferencjami. Być może część osób postawi na rozwiązania spersonalizowane ze względów osobistych lub funkcjonalnych. 

Doskonale wiemy, że ludzie już teraz na różne sposoby ozdabiają swoje samochody, poprzez zawieszki, maskotki, personalizację wnętrza, czy też za pomocą zewnętrznych elementów wyróżniających, np. naklejki. Możemy przypuszczać, że wiele osób zechce, obok aplikacji czy pilota sparowanych z robotem, skorzystać również z opcji wyróżnienia maszyny poprzez ubranie-etui, a to przestrzeń nie tylko dla masowych produktów, ale także dla spersonalizowanych usług.

1. Rp.pl, Krawiec dla robotów. Szef Nvidii mówi o zawodach przyszłości i wpływie AI, https://cyfrowa.rp.pl/technologie/art43475481-krawiec-dla-robotow-szef-nvidii-mowi-o-zawodach-przyszlosci-i-wplywie-ai ↩︎
2. Konrad Maj, Paulina Grzybowicz, Wiktoria Laura Drela i Michał Olszanowski, Touching a mechanical body: the role of anthropomorphic framing in physiological arousal when touching a robot, https://www.mdpi.com/1424-8220/23/13/5954 ↩︎
3. Radionaukowe.pl, Ludzie i roboty – czy maszyna może być dla nas autorytetem? | dr Konrad Maj, https://radionaukowe.pl/podcast/ludzie-i-roboty-czy-maszyna-moze-byc-dla-nas-autorytetem-e171/ ↩︎